ویکی دُرج، کتابخانه آزاد شعر پارسی
مهمان خوش آمدید. ورود     ( ثبت نام ) کتابها | زندگینامه ها | جستجوی پیشرفته | درباره دُرج | راهنمای ساخت دفترچه شعر در ویکی دُرج | پادکست دُرج
RSS   RSS
 

راهبری


جستجوی سریع در ویکی دُرج
»



شماره ٩

RSS
تغییر یافته در 2011/08/15 19:14 توسط Administrator دسته‌بندی شده به عنوان شعر کهن, فردوسی
کـــنــون از خـــردمـــنـــدی اردشـــیــرسـخـن بـشـنـو و یـک بـه یک یـادگـیـر
بــکــوشــیــد و آیـیــن نــیــکــو نــهــادبــگـسـتـرد بــر هـر سـوی مـهـر و داد
بـه درگاه چـون خـواسـت لشـکر فزونفــرســتــاد بــر هـر ســوی رهـنـمـون
کـه تــا هـرکـسـی را کـه دارد پــســرنـمــانــد کــه بــالــا کــنــد بــی هـنــر
ســواری بــیــامــوزد و رســم جــنــگبــه گـرز و کـمـان و بــه تــیـر خــدنـگ
چـو کودک ز کوشش بـه مردی شدیبـهـر بــخـشـشـی در بـی آهـو بــدی
ز کــشــور بـــه درگــاه شــاه آمــدنــدبــــدان نـــامـــور بــــارگــــاه آمـــدنـــد
نــوشـــتـــی عــرض نــام دیــوان اویبـــیـــاراســـتـــی کـــاخ و ایـــوان اوی
چــو جــنـگ آمـدی نـورســیـده جــوانبـــرفـــتـــی ز درگـــاه بـــا پـــهــلــوان
یــکـــی مـــوبـــدان را ز کـــارآگـــهــانکـــه بـــودی خـــریــدار کـــار جـــهــان
ابـــر هــر هــزاری یــکــی کــارجـــویبــرفــتــی نــگــه داشــتــی کــار اوی
هرانکـس که در جـنگ سـسـت آمدیبــــه آورد نـــاتــــن درســــت آمــــدی
شــهـنــشــاه را نــامــه کــردی بــرانهـم از بــی هـنــر هـم ز جــنـگ آوران
جــهـانـدار چــون نــامــه بــرخــوانـدیفــرســتــاده را پــیـش بــنــشــانــدی
هــنــرمــنــد را خــلــعــت آراســتـــیز گـنـج آنـچ پــرمـایـه تــر خــواسـتــی
چــو کــردی نـگــاه انــدران بــی هـنـرنـبــسـتـی مـیـان جـنـگ را بــیـشـتــر
چـنـین تـا سـپـاهـش بـدانـجـا رسـیـدکـه پــهـنـای ایـشــان ســتــاره نـدیـد
ازیـشــان کــســی را کـه بــد رای زنبــرافـراخــتــنـدی ســرش ز انـجــمـن
که هرکس که خشنودی شاه جستزمـین را بـه خـوان دلـیـران بـشـسـت
بــیــابــد ز مــن خــلــعــت شــهــریـاربــــود در جــــهـــان نـــام او یـــادگـــار
بـه لـشـکـر بـیـاراسـت گـیـتـی هـمـهشـبـان گشـت و پـرخـاش جـویان رمه
بــه دیـوانــش کــارآگــهــان داشــتــیبــه بــی دانـشـی کـار نـگـذاشــتــی
بــلــاغــت نـگــه داشــتــنــدی و خــطکـسـی کـو بـدی چـیـره بـر یـک نـقـط
چـو بـرداشـتـی آن سـخـن رهـنـمـونشــهــنــشــاه کــردیـش روزی فــزون
کـسـی را کـه کـمـتـر بـدی خـط و ویرنــرفــتــی بــه دیـوان شــاه اردشــیــر
ســوی کــارداران شــدنــدی بــه کــارقــلــم زن بــمــانــدی بـــر شــهــریــار
شــنـاســنـده بــد شــهـریـار اردشـیـرچـــو دیــدی بـــه درگــاه مــرد دبـــیــر
نـویـسـنـده گـفـتـی کـه گـنـج آگـنـیـدهــم از رای او رنـــج بـــپـــراگـــنـــیــد
بــدو بـــاشــد آبــاد شــهــر و ســپــاههــمــان زیــردســتـــان فــریــادخـــواه
دبــیــران چــو پــیـونــد جــان مــنــنــدهــمــه پــادشــا بـــر نــهــان مــنــنــد
چــو رفــتــی ســوی کــشــور کــارداربـــدو شــاه گــفــتـــی درم خـــوار دار
نـبــایـد کـه مـردم فـروشـی بــه گـنـجکـه بــرکـس نـمـانـد سـرای ســپــنـج
هـمـه راســتــی جــوی و فــرزانـگــیز تــــو دور بـــــاد آز و دیــــوانــــگــــی
ز پـیونـد و خـویشـان مـبـر هـیـچ کـسســپــاه آنــچ مــن یــار دادمــت بــس
درم بـــخـــش هـــر مـــاه درویـــش رامـــده چـــیـــز مـــرد بـــدانـــدیـــش را
اگـــر کـــشــــور آبــــاد داری بــــه دادبــــمـــانـــی تـــو آبــــاد وز داد شـــاد
و گـر هـیـچ درویـش خـسـپـد بـه بـیمهمی جـان فروشی بـه زر و بـه سیم
هرانـکـس کـه رفـتـی بـه درگـاه شـاهبــه شـایـسـتــه کـاری و گـر دادخـواه
بـــدنــدی بـــه ســر اســتـــواران اویبــــپــــرســــیــــدن از کــــارداران اوی
کـه دادسـت ازیشـان و بـگـرفـت چـیزوزیـشـان کـه خـسـپـد بـه تـیمـار نـیـز
دگــر آنــک در شـــهــر دانــا کـــه انــدگــر از نـیـســتــی نــاتــوانــا کــه انــد
دگـر کـیـسـت آنـک از در پـادشـاسـتجـهاندیده پـیرسـت و گر پـارسـاسـت
شــهـنـشــاه گــویـد کــه از رنـج مــنمـبــادا کـســی شـاد بــی گـنـج مـن
مــگـــر مــرد بـــا دانــش و یــادگـــیــرچــه نــیــکــوتــر از مــرد دانــا و پـــیــر
جــهـانـدیـدگـان را هـمـه خــواســتــارجـــوان و پـــســـنـــدیــده و بـــردبـــار
جــــوانــــان دانــــا و دانـــش پــــذیـــرســزد گـر نـشــیـنـنـد بــر جــای پــیـر
چو لشکرش رفتی بـه جایی بـه جنگخــــرد یـــار کــــردی و رای و درنــــگ
فــرســتــاده یــی بــرگــزیــدی دبــیــرخــردمــنــد و بـــا دانــش و یــادگــیــر
پــیـامـی بــه دادی بــه آیـیـن و چـرببــدان تــا نـبــاشــد بــه بــیـداد حــرب
فــرســتــاده رفــتــی بــر دشــمـنـشکــه بــشــنــاخــتــی راز پــیـراهـنـش
شـنـیـدی سـخـن گـر خـرد داشـتــیغــم و رنــج بــد را بــه بــد داشــتــی
بــدان یـافــت او خــلــعــت شــهــریـارهـمـان عـهـد و مـنـشـور بــا گـوشـوار
وگـر تــاب بــودی بــه ســرش انـدرونبـه دل کـین و اندر جـگـر جـوش خـون
ســـپــــه را بــــدادی ســـراســـر درمبـــدان تــا نــبـــاشــنــد یــک تــن دژم
یـکـی پـهـلـوان خـواسـتـی نـامـجـویخـــردمـــنــد و بـــیــدار و آرامـــجـــوی
دبــیــری بــه آیـیــن و بــا دســتــگــاهکــه دارد ز بـــیــداد لــشـــکــر نــگــاه
وزان پـس یـکـی مـرد بـر پـشـت پـیـلنشستـی که رفتی خروشش دو میل
زدی بــانــگ کــای نــامــداران جــنـگهـرانـکــس کـه دارد دل و نـام و نـنـگ
نــبــایـد کــه بــر هــیــچ درویـش رنــجرسـد گـر بــر آنـکـس بـود نـام و گـنـج
بــه هـر مـنـزلــی در خــوریـد و دهـیـدبــران زیـردسـتــان سـپــاسـی نـهـیـد
بـه چـیز کـسـان کـس مـیـازید دسـتهرانکس که او هسـت یزدان پـرسـت
بـه دشمن هرانکس که بـنمود پـشتشـود زان ســپــس روزگـارش درشـت
اگـر دخـمـه بــاشـد بــه چـنـگـال اویوگـــر بـــنــد ســـایــد بـــر و یــال اوی
ز دیـــوان دگـــر نـــام او کـــرده پــــاکخورش خـاک و رفتـنش بـر تـیره خـاک
بـه سـالار گفـتـی که سـسـتـی مکنهـمـان تــیـز و پــیـش دسـتـی مـکـن
هـمـیـشـه بــه پـیـش سـپـه دار پـیـلطــلــایــه پــراگــنــده بــر چــار مــیــل
نخـسـتـین یکـی گـرد لشـکـر بـه گـردچــو پــیـش آیـدت روز نــنــگ و نــبــرد
بـه لشکر چـنین گوی کاین خـود کیندبــدیــن رزمــگــاه انــدرون بــرچــیــنــد
از ایشـان صـد اسـپ افـگن از ما یکیهـمـان صـد بــه پـیـش یـکـی انـدکـی
شــمــا را هــمــه پــاک بــرنــا و پــیـرســتــانـم هـمـه خــلـعـت از اردشـیـر
چـو اسـپ افگند لشـکر از هر دو روینــبــایـد کــه گــردان پــرخــاشــجــوی
بــیـایـد کــه مـانـد تــهـی قــلـب گــاهوگـر چــنـد بــســیـار بــاشــد ســپــاه
چـنـان کـن کـه بــا مـیـمـنـه مـیـسـرهبــکــوشــنــد جــنـگ آوران یـکــســره
هـمــان نـیـز بــا مــیـســره مــیـمــنـهبــکــوشــنـد و دلــهـا هـمـه بــر بــنـه
بــود لـشـکـر قـلـب بــر جـای خـویـشکـس از قـلبـگه نگـسـلد پـای خـویش
وگـر قـلـب ایـشـان بــجـنـبــد ز جــایتــو بــا لـشــکـر از قـلـب گـاه انـدر آی
چـو پــیـروز گـردی ز کـس خـون مـریـزکـه شـد دشـمـن بــدکـنـش در گـریـز
چـو خـواهد ز دشـمـن کـسـی زینـهارتــو زنــهــارده بـــاش و کــیــنــه مــدار
چـو تـو پـشت دشمن بـبـینی بـه چیزمــپــرداز و مــگــذر هـم از جــای نــیـز
نـبــایـد کـه ایـمـن شــویـد از کــمـیـنسـپـه بــاشـد انـدر در و دشـت کـیـن
هـرآنـگـه کـه از دشـمـن ایمـن شـویسـخـن گـفـتـن کـس همـی نشـنوی
غنیمت بـدان بـخش کو جـنگ جـستبـه مردی دل از جان شیرین بـشست
هرانکـس کـه گردد بـه دسـتـت اسـیربـــدیـــن بــــارگـــاه آورش نـــاگـــزیـــر
مـن از بـهـر ایشـان یکـی شـارسـتـانبــرآرم بـه بـومـی کـه بــد خـارسـتـان
ازیـن پــنــدهــا هـیـچ گــونــه مــگــردچو خواهی که مانی تو بی رنج و درد
بــه پــیــروزی انــدر بــه یـزدان گــرایکـه او بـاشـدت بـی گـمـان رهـنـمـای
ز جــایــی کــه آمــد فــرســتــاده یـیز تـــــرکــــی و رومــــی و آزاده یــــی
ازو مـــرزبــــان آگـــهـــی داشـــتــــیچــنـیـن کــارهـا خــوار نـگــذاشــتــی
بـــره بـــر بـــدی خــان او ســاخــتـــهکـــنـــارنـــگ زان کـــار پــــرداخـــتــــه
ز پـــوشـــیــدنـــیــهــا و از خـــوردنــینــیـازش نــبــودی بــه گــســتــردنـی
چــو آگـه شــدی زان ســخــن کـاردارکــه او بـــر چــه آمــد بـــر شــهــریــار
هــیـونــی ســرافــراز و مــردی دبــیـربــرفـتــی بــه نـزدیـک شــاه اردشـیـر
بــدان تــا پــذیــره شــدنــدی ســپــاهبــیــاراســتــی تــخــت پــیــروز شــاه
کـشـیـدی پــرســتــنـده هـر سـو ردههــمــه جــامــه هــاشــان بــه زر آژده
فـرسـتــاده را پــیـش خــود خــوانـدیبــه نــزدیـکــی تــخــت بــنـشــانــدی
بــه پــرسـش گـرفـتـی هـمـه راز اویز نــــیــــک و بـــــد و نــــام و آواز اوی
ز داد و ز بـــــیــــداد وز کــــشـــــورشز آیـــیـــن وز شـــاه وز لـــشـــکـــرش
بــه ایــوانــش بــردی فــرســتــاده واربــیــاراســتــی هــرچ بــودی بــه کــار
وزان پـس بـه خـوان و مـیش خـواندیبـــر تــخــت زریــنــش بـــنــشــانــدی
بـه نـخـچـیـر بــردیـش بــا خـویـشـتـنشــدی لـشــکـر بــیـشـمـار انـجــمـن
کـســی کــردنـش را فــرســتــاده واربــیــاراســتــی خــلــعــت شــهــریــار
بــه هـر سـو فـرسـتـاد پـس مـوبــدانبــــی آزار و بــــیــــداردل بــــخــــردان
کـه تـا هر سـوی شـهرهـا سـاخـتـنـدبــدیـن نـیـز گــنـجــی بــپــرداخــتــنـد
بـدان تـا کـسـی را کـه بـی خـانه بـودنــبــودش نــوا بــخــت بــیـگــانـه بــود
هـمــان تــا فــراوان شــود زیـردســتخـورش سـاخـت بـا جـایگاه نشـسـت
ازو نـــام نـــیــکـــی بـــود در جـــهــانچــه بــر آشــکــار و چــه انــدر نــهـان
چــو او در جــهـان شــهـریـاری نــبــودپـــس از مـــرگ او یــادگـــاری نــبـــود
مـــنـــم ویـــژه زنـــده کـــن نـــام اویمــبــادا جــز از نــیــکــی انــجــام اوی
فــراوان ســخــن در نــهـان داشــتــیبــه هـر جــای کــارآگــهـان داشــتــی
چـو بـی مایه گـشـتـی یکـی مایه دارازان آگـــهــی یــافـــتـــی شـــهــریــار
چـو بــایـسـت بــرسـاخـتــی کـار اوینــمــانــدی چــنــان تــیــره بـــازار اوی
زمـیـن بــرومــنـد و جــای نـشــســتپـــرســـتـــیـــدن مـــردم زیـــردســـت
بــیـاراســتــی چــون بــبــایـسـت کـارنـگـشـتـی نـهـانـش بـه کـس آشـکـار
تــهـی دســت را مـایـه دادی بــسـیبـــدو شـــاد کــردی دل هــرکــســـی
هـمـان کــودکــان را بــه فــرهـنـگـیـانســپــردی چــو بـــودی ورا هــنــگ آن
بــه هـر بــرزنـی در دبــسـتــان بــدیهـمـان جـای آتــش پــرسـتــان بــدی
نـمـانـدی کـه بــودی کـســی را نـیـازنـگـه داشـتــی سـخـتـی خـویـش راز
بــه مــیــدان شــدی بــامــداد پــگــاهبــرفـتــی کـسـی کـو بــدی دادخــواه
نــچــســتـــی بـــداد انــدر آزرم کــسچــه کــهـتــر چــه فــرزنـد فــریـادرس
چـه کـهتـر چـه مـهتـر بـه نـزدیک اوینـجــسـتــی هـمـی رای تــاریـک اوی
ز دادش جــهــان یــکــســر آبــاد کــرددل زیـردســتــان بــه خــود شـاد کـرد
جـهـانـدار چـون گـشـت بـا داد جـفـتزمـــانـــه پـــی او نـــیــارد نـــهــفـــت
فــرســتــاده بــودی بــه گــرد جــهـانخـــردمـــنــد و بـــیــدار کـــارآگـــهــان
بـه جـایـی کـه بــودی زمـیـنـی خـرابوگــر تــنــگ بـــودی بـــه رود انــدر آب
خـــراج انــدر آن بـــوم بـــرداشـــتـــیزمـیـن کــســان خــوار نـگــذاشــتــی
گـر ایدونـک دهقـان بـدی تـنگ دسـتسوی نیستی گشتـه کارش ز هست
بـــدادی ز گـــنــج آلـــت و چـــارپـــاینـمـانـدی کـه پـایـش بـرفـتـی ز جـای
ز دانـا ســخــن بــشـنـو ای شـهـریـارجـــهــان را بـــریــن گـــونـــه آبـــاد دار
چــو خـواهـی کـه آزاد بــاشـی ز رنـجبـــی آزار و بــی رنــج آگــنــده گــنــج
بــــی آزاری زیـــردســـتـــان گـــزیـــنبــیــابــی ز هــرکــس بــه داد آفــریـن



پیاده سازی و اجرا: مهر ارقام رایانه   در فیس بوک به دُرج بپیوندید!   مشاهده شعرهای روزانه دُرج در توییتر    نوا و نماهای دُرج در یوتیوب    فروشگاه اینترنتی آپادانا   حامیان: همراه اول    بانک تات      هر گونه برداشت از مطالب این پایگاه با ذکر منبع، مجاز می باشد.