ویکی دُرج، کتابخانه آزاد شعر پارسی
مهمان خوش آمدید. ورود     ( ثبت نام ) کتابها | زندگینامه ها | جستجوی پیشرفته | درباره دُرج | راهنمای ساخت دفترچه شعر در ویکی دُرج | پادکست دُرج
RSS   RSS
 

راهبری


جستجوی سریع در ویکی دُرج
»



مناقشه مرد دهری با بوحنیفه

RSS
تغییر یافته در 2011/07/31 22:37 توسط Administrator دسته‌بندی شده به عنوان سنایی غزنوی, شعر کهن
ای خـــردمـــنـــد مـــوحـــد پـــاک دیــن هــوشـــیــارا زامـام دیـن حــق یـک حــجــت از مـن گــوش دار
آن امــامـی کــو ز حــجــت بــیـخ بــدعــت را بــکــنـدنـخــل دیـن در بــوســتــان عــلـم زو آمـد بــه بــار
آنـک در پــیـش صـحــابــان فـضـل او گـفـتــی رسـولتــا قــیـامـت داد عــلـمـش کـار خــلـقــان را قــرار
شـمـع جـنـت خـوانـد عـمـر را نـبــی یـکـبــار و بــسبــوحــنـیـفـه را چــراغ امـتــان گـفـت او ســه بــار
گـفـت بـوبـکـر: ای مـحـمـد زیـن دو فـاضـلـتـر کـدام؟گـفـت: عـمـر آنـکـه دیـن حــق بــدو شــد آشـکـار
چــون پــدیـد آمـد بــه کـوفــه بــوحــنـیـفـه تــاج دیـنآنـکــه شــد از عــلــم او دیـن مــحــمــد آشــکــار
گـفــت گـردد امـتــم هـفــتــاد و ســه فــرقـت بــهـماهـل جــنـت زان یـکــی و مــرجــع دیـگــر بــه نـار
بــوحــنــیــفــه ســرور آن قــوم اهــل جــنــت ســتمـلــحــد اهـل هـوا از وی شــود مـقــهـور و خــوار
مــعــنـی ســه بــار گــفــتــن بــوحــنـیـفــه را چــراغماضـی و مسـتـقبـل و حـال از عـلومش در حـجـار
ایـنــک رفــت و ایـنــکــه آیـد و آنــکــه بــیـنــد روی اوهر سـه را زو روشـنایی هر سـه را علمش حـصار
دهــریــی آمــد بـــه نــزدیــک خــلــیــفــه نــاگــهــانبـغـض دینی مـبـغـضـی شـوخـی پـلـیدی نـابـکـار
این چـه بـدسـت از شـریعـت بـر تـنت گـفـت ای امیریافتـستـی پـادشاهی خـوش خور و بـی غم گذار
روزه و عــــقــــد و نــــکــــاح و دور بـــــودن از مــــرادحـج و غـزو و عـمـره و ایـن امـرهـای بــی شـمـار
خـویشـتـن رنـجـه چـه داری چـون بـه عـالـم ننـگـریتــا بــدانـی کــیـن قــدیـمـســت و نـدارد کــردگـار
گـفـت رسـم شـرع و سـنت جـملـه تـزویر و ریاسـتسـر بـه سـر گـیـتـی قـدیمـسـت و نـدارد کـردگـار
آمـدی تـو بــی خـبــر و ز خـویـش رفـتـی بــی خـبــرنـامــد از رفــتــه یـکــی از مــا بــرفــتــه صــدهـزار
هـسـت عـالـم چـون چـراگـاهی و مـا چـون مـنـزلـیچـون بـرفـت این مـنزلـی گـیرد دگـر کـس مـرغـزار
طـبــع و اخـشـیـج هـیـولـا را شـنـاسـیـم اصـل کـونهـر کــرا ایـن مـنـکــر آیـد عــقــل او گـیـرد غــبــار
خـانـه ای دیـدم بـه یـونـان در حـجـر کـرده بـه نـقـشصــورت افــلــاک و تــاریــخ بـــنــایــش بـــر کــنــار
نسـر واقـع در حـمـل کـنده کـه تـاریخ این بـه دسـتکی بـگوید این بـه دسـت کس شناسد این شمار
کــو مـنـجــم کـو مـحــاســب گـو بــیـا مـعــلـوم کــنابـــتـــدا پـــیــدا کــن و مــر انــتــهــا را حــجــت آر
آنکـه گـفـت از گـاه آدم پـنـج و پـانـصـد بـیش نیسـتنـسـر واقـع در حـمـل چـون کـرده انـد آنـجــا نـگـار
ایـنـهـمـه زرق و فــســونـســت و دروغ و شــعــبــدهحــیـلـت و نـیـرنـگ دانـد ایـن سـخـن را هـوشـیـار
گـفـت امـیـرالـمـومـنـیـن ای مـرد پـر دعـوی بــبــاشتـــا بـــیــایــد آن امــام راســـتـــیــن فــخـــر دیــار
گــر بــتــابــی روی از او گـردی هـزیـمـت از ســخــنبــر ســر دارت کــنـم تــا از تــو گــیـرنــد اعــتــبــار
گـر ز تــو نـعــمـان هـزیـمـت گـیـرد و گـردد خــمـوشمـعـتـمـد گـردی مـرا و هـم تـو بـاشـی مـیر و مـار
چــاکــری را نـامـزد کــرد او کــه نـعــمـان را بــخــوانتــا کـنـد او ایـن جـدل در پــیـش تــخـت شـهـریـار
رفـت قـاصــد چــون بــدیـد آن کـان عـلـم و فـضــل راگـفـت: آمـد مـلـحـدی در پـیـش خـسـرو بــادسـار
می چـنین گوید که زرق سـت این مسـلمانی و فـنخود شریعت چون ردایی کش نه پودست و نه تار
گـفــت امـیـرالـمـومـنـیـن: تــا حــاضــر آیـد پــیـش اودیـن ایـزد را و شــرع مـصــطــفـا را پــشــت و یـار
گــفــت قــاصــد را امــام دیــن چــو بـــگــزارم نــمــازپــیـش مـیـرالـمـومـنـیـن آیـم ورا گـو: چــشــم دار
تــا نـمــاز شــمــا نـامــد بــوحــنـیـفــه پــیـش شــاهچـیـره گـشـتـه دهـری آنـجـا شـاه بــد در انـتـظـار
هـر زمـان گـفـتـی بـه شـه آن مـلـحـد بـطـال شـوم:مـی بـتـرسـد از مـن او زان شـد نـهان از اضـطـرار
کـیسـت در گیتـی کـه یارد گفـت بـا من زین سـخـنکــیـســت در عــالـم کــه او از مـن نـدارد الـحــذار
گـفـت: شـاهـا مـی بــفـرمـا تـا بــیـارنـدم بــه پـیـشمــطــربـــان خـــوش لــقــای خــوب روی نــامــدار
آنــک مـــی دارنـــد روزه گـــویــد ار او راســـت مـــزدســاغـری مـی بــایـدم مـعـشــوق زیـبــا در کـنـار
او چـــه دانــد روزه و طــاعــات عــیــد و حــج و غــزوعــیــد او هــر روز بـــاشــد روزه او را در چـــه کــار
انـــدریــن بـــودنــد نـــاگـــاهــی درآمـــد مـــرد دیــنشـاد گـشـت از وی خـلـیفـه دهر یک درمـانده وار
گـفـتـش از خـجـلـت کـه: ای نعـمـان چـرا دیر آمـدیداد نــعــمــانــش جــوابــی پــر مــعــانـی مــردوار
گـفـت: حـالـی چـو شـنـیـدم امـر شـه بــرخـاسـتــمرخ نـهـادم ســوی قـصــر و تــخــت شــاه تــاج دار
چـون رسـیـدم بــر کـران دجـلـه کـشـتـی رفـتـه بـودبــود نـخـلـی مـنـکـر آنـجـا تـخـتـهـایـش بــر قـطـار
درهــم آمــد کــشــتئی شــد درزهــایــش نــاپــدیــداز ســر نـخــل آمـدش لـیـف و درو شــد صـد مـرار
حــلــقــه هـای آهـنـیـن دیـدم ز ســنـگ آمــد بــرونانــدر آمــد دو مــرار و کـــشـــتئی شـــد پـــایــدار
کـشـتــی آن گـه پــیـش آمـد مـن نـشـسـتــم انـدروآمــد و بــنـشــســت آن گــه بــر کــران جــویـبــار
پــیـشــم آمــد تــا بــدو انـدر نـشــســتــم دیـر شــدزین سـبـب تـا خـیـرم افـتـاد ای پـسـر مـعـذور دار
گـفـت مـلـحــد: شـرم داری بــو حــنـیـفـه زیـن دروغحــجــتــی آورده ای کــیـن کــس نـدارد اســتــوار
گــفــت آن گــه بــو حــنــیــفــه آن امــام دیــن حــقمــر امـیـرالــمــومــنـیـن را کــه: ای امـیـر بــاوقــار
خـصـم مـی گـوید کـه صـانع نیسـت عـالـم بـد قـدیماین ز طـبـعـسـت و هـیولـا نـیسـت این را کـردگـار
آن گـه ی مـنـکــر هـمـی گـردد کــه مـصــنـوعــات راصـانـعـی بـایـد مـگـر دیوانـه اسـت ایـن گـوش دار
تــخــتــه ای را مـنـکـری کـت صــانـعـی بــایـد قـدیـممـــی نـــداری اســــتــــوارم مـــن روا دارم مـــدار
ای ســگ زنــدیــق کــافــر خــربـــط مــیــشــوم دونمی نبـینی فـوق و تـحـت و کـوه و صـحـرا و بـحـار
گــاه ابـــرو گــه گــشــاده گــاه خــشــک و گــاه نــمگــاه بـــرف و گــاه بـــاران گــاه روشــن گــاه تـــار
مـی نـبــیـنـی بــر فــلـک ایـن خــســرو ســیـارگــانمــاه و انـجــم را ازو روشــن هـمــی دارد چــو نـار
هـفـت کـوکـب بــر فـلـک گـشـتـه مـبــیـن در زمـیـندر ده و دو بــرج پــیـدا گــشــتــه در لــیـل و نـهـار
مـاه در افـزایـش و نـقـصـان و خـود بــر حـال خـویـشسـوی مـصـنوعـات شـو آن گـه صـنـایع کـن نـظـار
ای سـگ کـافـر بــه خــود انـدر نـگـه کـن سـاعـتــیتـا بــبــیـنـی قـدرتـش مـومـن شـوی ای دلـفـگـار
قـدرت حــق عـجــز تــو بــر رنـگ مـویـت ظـاهـرسـتمـــی کـــنـــد آزادی مـــوی ســــیـــه کـــافـــوروار
قــطــره ای آب آمـد انـدر کـوزه ای کــش ســرنـگـونصـــورتـــی زیــبـــا پـــدیــد آورد از وی بـــی عــوار
آدمــی در روشــنــایــی صــنــعــتــش پـــیــدا کــنــدکــار صــانــع بــر خــلــاف ایـن بــود انــدیـشــه دار
در ســه تــاریــکــی نــگــارد صــورتــی چــون آدمــیآن گــه ی بــر وی پــدیـد آرد خــط و زلــف و عــذار
نــطــق گــویــایـی و بــیـنــایـی و ســمــع آرد پــدیـدهفـت چـشـمه در بـدسـتـی اسـتـخـوان بـاده بـار
آب چـشـمـت شـور کـرد و آب گـوشـت تــلـخ و خـوارآب بــیـنـی مــنــقــبــض و آب دهـانــت نـوش بــار
آب چــشــمـت شـور از آن آمـد کـه بــه گـنـده شـودگــر نـبــاشــد تــلــخ زی وی راه یـابــد مـور و مــار
در دهانـت آب خـوش آمـد تـا بـدانی طـعـم چـیسـتچـنـد گـویـم زیـن دلـایـل کـن بــریـن بــر اخـتــصـار
صــانــعــی بــایـد حــکــیـم و قــادر و قــایـم بــه ذاتتـــا پـــدیــد آیــد ز صــنــع وی بـــتـــان قــنــدهــار
طــبــع نـادان کـی پــدیـد آرد حــکـیـم و فـیـلـســوفعـقـل از تــو کـی پــذیـرد ایـن سـخـن را بــر مـدار
ایـن مـخـالـف طـبــعـهـا بــا یـکـدگـر چـون سـاخـتـنـدآب و آتـش خـاک و بـاد ای مـلـحـدک حـجـت بـیـار
آنـچــه مـی گـویـد بــدیـدم مـن بــه یـونـان خـانـه ایاین چـه حـجـت بـاشد آنجـا صورتـی کردسـت کار
رو بـــگــو ایــزد یــکــی قـــایــم بـــه ذات و لــم یــزلقــادر مــعـــطـــی و دانــا خـــالــق بـــر و بـــحـــار
مــا نــبـــودیــم او پـــدیــد آوردمــان از چـــار طـــبـــعمــحــدث آمـد چــار طــبــع و چــار فــصــل روزگــار
بـگـرو ای مـلـحـد بـه قـرآن «قـل هـوالـلـه » یـادگـیـرچـند بـاشد بـر سرت از جـهل و کفر و شک فسار
چون شنید این حجت از وی دهر یک خاموش گشتکـرد هـر یـک خـوار او را پــس بــکـردنـدش بــه دار
گـفـت نـعـمـان ای خـلـیفـه بـعـد ازین چـونـین مـکـنمـلـحـدان را پـیش خـود مـنشـان ازین پـس زینهار
ابــن عــم مـصــطــفــایـی تــیـغ ازو مـیـراث تــســتمـیزن اکـنون بـر سـر مـلـحـد چـو حـیدر ذوالـفـقـار
هــر چـــه فــرمــایــد تـــرا قــرآن و اخـــبـــار رســـولانــدر آن آویــز مــلـــحـــد را ز مـــجـــلـــس دور دار
گــفــت: پـــذرفــتــم ز تــو ای حــجــت دیــن خــدایشــاد بــاش ای بــوحــنــیــفــه ای امــام بــردبــار
ای ســنـایـی شــکـر ایـن دانـی کـه نـتــوانـی گـزارددیــن اســـلــام و امــام عـــالــم و پـــرهــیــزگـــار
گـر سـنـایی مـسـتـجـب گـردد بـه آتـش بـی گـمـانزیـن مـنـاقــب رســتــه گـردد ای بــرادر گـوش دار



پیاده سازی و اجرا: مهر ارقام رایانه   در فیس بوک به دُرج بپیوندید!   مشاهده شعرهای روزانه دُرج در توییتر    نوا و نماهای دُرج در یوتیوب    فروشگاه اینترنتی آپادانا   حامیان: همراه اول    بانک تات      هر گونه برداشت از مطالب این پایگاه با ذکر منبع، مجاز می باشد.